HÀ NỘI & LUANGPRABANG – Ngày 18/6, AEA Việt Nam và AEA Lào đã tổ chức cuộc họp Sơ kết và chia sẻ học hỏi Dự án “Thúc đẩy bình đẳng giới thông qua phát triển nghề nghiệp và kinh doanh cho phụ nữ” (GEVEE). Cuộc họp diễn ra kết hợp trực tiếp và trực tuyến, với sự tham gia của đại biểu hai nước nhằm đánh giá tiến độ, chia sẻ kinh nghiệm và bài học thực tiễn, tăng cường phối hợp giữa các nhóm thực hiện dự án tại Việt Nam và Lào.

Tại Việt Nam, cuộc họp có sự góp mặt của 17 thành viên, gồm đội ngũ dự án AEA, các đối tác địa phương như CGFED, Hội LHPN tỉnh Lào Cai, và Ban Quản lý dự án huyện Đà Bắc (tỉnh Hoà Bình), đại diện nữ thanh niên khởi nghiệp hưởng lợi từ dự án. Đầu cầu Lào cũng quy tụ đông đủ 42 đại diện các tổ chức đối tác thực hiện và đại diện người hưởng lợi dự án, tạo nên một không gian trao đổi cởi mở và đa chiều.

Đánh giá chung
Trong phiên khai mạc, các đại diện từ AEA đã trình bày kết quả tổng thể của dự án GEVEE sau 2 năm triển khai. Dù đối mặt với nhiều thách thức như tái cơ cấu ở Việt Nam hay di cư và lạm phát ở Lào, dự án vẫn đạt 12/17 chỉ số chính và hoàn thành 75% các mục tiêu cụ thể, có những tiến bộ rõ rệt trong việc mở rộng cơ hội sinh kế cho phụ nữ, nâng cao chất lượng đào tạo nghề, và tạo dựng môi trường nhạy cảm giới.
Cả hai quốc gia đều cho thấy sự phù hợp giữa hoạt động dự án và chính sách quốc gia về bình đẳng giới và giáo dục nghề nghiệp. Trong khi Việt Nam tập trung vào hỗ trợ doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ và hướng nghiệp nhạy cảm giới, Lào chú trọng nâng cao nhận thức cơ bản và phát triển mô hình kinh doanh nhỏ qua quỹ quay vòng.
Những kết quả thực tiễn

3 nữ đại diện mô hình khởi nghiệp trong dự án: Giàng Thị Dự – mô hình Cơm Lam Ngũ Sắc; Xa Thị Nga – mô hình Trồng Mướp Lấy Xơ; Lý Thị Hằng – mô hình Homestay Sưng
Tại Việt Nam, dự án tập trung ở Lào Cai và Hòa Bình đã hỗ trợ 28 doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, nâng cao kỹ năng cho 100% phụ nữ khởi nghiệp tham gia, trong đó 70% đạt mức thu nhập trên lương tối thiểu và 60% có tăng trưởng doanh thu. Về mặt chính sách, 10 tổ chức xã hội dân sự được nâng cao năng lực, 76% kiến nghị của họ được chính quyền địa phương tiếp thu. Dự án cũng đã xây dựng và thử nghiệm tài liệu hướng nghiệp có lồng ghép giới – hiện đã được Sở GD&ĐT Hòa Bình chính thức phê duyệt. Hoạt động mạng lưới và truyền thông ghi nhận 81% phụ nữ tham gia các nhóm như Hội Phụ nữ, CLB khởi nghiệp; 7 chiến dịch truyền thông đã được triển khai hiệu quả thông qua các nhóm nòng cốt và tổ chức địa phương.
Tại Lào, dự án đã đào tạo nghề cho 1.441 người, hỗ trợ thành lập 110 doanh nghiệp nữ làm chủ và ghi nhận gần 70% phụ nữ có thu nhập độc lập sau khi tham gia. Dự án cũng triển khai các hoạt động lồng ghép giới tại 25 làng, đào tạo 50 điều phối viên cộng đồng (nam-nữ cân bằng), trong đó 85% cải thiện kiến thức về giới và 100% được cộng đồng tin tưởng. Mô hình quỹ quay vòng cấp làng, hợp tác với nhà trường và chính quyền địa phương, đã giúp hỗ trợ vốn cho các nhóm sản xuất nhỏ mà không yêu cầu kế hoạch kinh doanh phức tạp, đồng thời thúc đẩy tinh thần tự chủ và học hỏi tại chỗ.
Bài học kinh nghiệm

Qua thảo luận, các đại biểu đã đúc kết nhiều bài học thực tiễn quan trọng. Việc kết hợp giữa đào tạo nghề, sản xuất thực tế và hỗ trợ tài chính được đánh giá là yếu tố then chốt giúp nâng cao khả năng áp dụng và duy trì kết quả lâu dài. Sự tham gia chủ động của chính quyền địa phương, đặc biệt là ngành giáo dục và Hội Liên hiệp Phụ nữ, đóng vai trò quyết định trong việc lan tỏa mô hình.
Công tác lồng ghép giới trong trường học tuy còn gặp khó khăn, nhất là ở các vùng dân tộc thiểu số, nhưng nếu được hỗ trợ cụ thể và phù hợp cho giáo viên, sẽ mang lại chuyển biến tích cực. Việc đưa yếu tố văn hóa truyền thống vào hướng nghiệp và truyền thông cũng giúp tăng cường sự gắn kết cộng đồng và khơi dậy niềm tự hào bản sắc.
Ngoài ra, mô hình quỹ quay vòng cấp làng từ Lào được xem là một sáng kiến tài chính vi mô thiết thực, có tiềm năng áp dụng thí điểm tại cộng đồng Việt Nam trong thời gian tới.
Định hướng sắp tới
Dựa trên kết quả cuộc họp, AEA Việt Nam cùng các đối tác thống nhất một số định hướng trọng tâm trong thời gian tới. Trong đó bao gồm việc tăng cường nội dung đào tạo nghề gắn với sản xuất, củng cố nhóm nòng cốt tại địa phương với sự cân bằng giới, phát triển nền tảng chia sẻ tri thức, mở rộng hợp tác với các trung tâm dịch vụ việc làm, và tích cực ứng dụng chuyển đổi số trong đào tạo và quảng bá sản phẩm địa phương.

Cuộc họp Sơ kết là minh chứng cho năng lực điều phối hiệu quả, tinh thần học hỏi không ngừng và cam kết phát triển bền vững của AEA Việt Nam. Kết quả đạt được không chỉ là những con số mà còn là những thay đổi sâu sắc về năng lực, nhận thức và cơ hội sống của phụ nữ và thanh niên dân tộc thiểu số – những người vốn dễ bị bỏ lại phía sau. Trong thời gian tới, AEA Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành cùng AEA Lào, các địa phương, đối tác và cộng đồng để lan tỏa những giá trị tích cực của dự án.
